17 Kasım 2011 Perşembe

Hicrî Takvim (Ders işleniş örneği)


Ders öncesi yukarıdaki gibi bir materyal hazırlanabilir. (Ayların isimleri yazılmış, özel aylar için ilgili resimler seçilmiş. Yanlarda üç aylar, haram aylar, hicrî bir arın kaç gün çektiği ve bir hicrî yılın ne kadar olduğu yazıyor.)

1.     Derse Giriş:
      I.    Önceki dersin özeti
    II.    Dikkat çekme:
-          Ayşe, 12 ayı isimleriyle sayar mısın?
-          Peki sen hangi ayda doğdun?
-          Peki biz hangi ayda oruç tutuyoruz?
-          Kullandığımız takvimde Ramazan diye bir ay var mıydı? Sen böyle bir ay adı saymadın sanırım.
-          Günlük hayatımızda kullandığımız takvimle ibadetlerimiz için kullandığımız takvim de birbirinden farklıdır. İbadetlerimiz için kullandığımız takvime hicrî takvim adı verilmektedir.

   III.    Motivasyon/Güdüleme:  Bugünkü dersimizde Hicrî Takvim hakkında bilgi edineceğiz.

2.     Derse Geçiş-İçerik
a.     Konuya geçiş:  Bilgi haritası materyali üzerinden dersin anlatımı yapılır. Hicri takvimin özellikleri, hicri ayların isimleri, haram aylar, üç aylar,  günlük hayatta ve ibadet hayatımızda sıkça karşılaştığımız hicri aylar özellikleriyle anlatılır.

3.     Dersi Bitiriş:
      I.    Özet ve kapanış: 
Eğitici oyun: (Oyunun ayrıntıları için buraya tıklayın.) Hicrî ayların isimleri kartlara yazılarak öğrencilerin yakasına iliştirilir. Öğrenciler daire şeklinde oturur.
·         İlk etapta ip yumağı bir öğrenciye verilir. Öğrenci ipin ucunu tutar. Öğretici, örneğin “Hicrî ayların ilki” der. İpi elinde tutan öğrencinin yumağı yakasında Muharrem yazan öğrenciye atması beklenir. Doğru kişiye atarsa öğretici sırayla diğer aylarla ilgili olayları sorar; yanlış kişiye atarsa kendisine atılan öğrenci “Başka kapıya” der ve soru sorulan öğrenci Muharrem yazılı kişiyi bulana kadar yumak kendisine geri döner. 
·         İkinci etapta ters yönden hareket ederek Arap saçına dönen ip, yumağa geri sarılarak açılmaya çalışılır. Sırayla ipi elinde tutan öğrencilerin yakalarında yazan aylarla ilgili olaylar bulunmaya çalışılır.
·         Eğitici oyun soruları:
-          Hicri ayların ilki
-          Bol bol aşure yediğimiz ay
-          Peygamberimizin doğduğu ay
-          Üç ayların ilki
-          Üç ayların ikincisi
-          Üç ayların üçüncüsü
-          Kur’an-ı Kerim’in indirilmeye başlandığı ay
-          Oruç ayı
-          İçinde Ramazan Bayramının olduğu ay
-          İçinde Kurban Bayramının olduğu ay
-          Kurban ibadetinin yapıldığı ay
-          Hac ibadetinin yapıldığı ay

    II.    Değerlendirme soruları:
-          Hicri takvim nedir?
-          Hicri takvimde bir ay kaç gündür?
-          Haram aylar hangileridir?
-          Üç aylar hangileridir?
-          Hicri takvim kaç gündür?
-          Bilgi haritası üzerinden dairelerin içindeki resimler gösterilerek hangi ayda ne olduğu sorulur.

Ders sonunda aşağıdaki etkinlikler yaptırılabilir. Kaynak




EK BİLGİLER: 

Takvim Ne İşe Yarar?
Takvim zamanı günlere, aylara, yıllara bölme metodudur. İnsanlar zamanı ölçerken ölçü aracı olarak Güneş’i ve Ay’ı kullanmışlardır.





Güneş’i kullananlar Dünya’nın Güneş etrafında bir tam dönüşünü esas almışlardır. (365 gün 6 saat) Bu şekilde oluşturulan takvimlere güneş takvimi denir.
Ay’ı kullananlar ise Ayın Dünya etrafında 12 kez dönmesini (354 gün) esas almışlardır. Bu şekilde oluşturulan takvimlere ay takvimi denir.
Her toplum kendi takvimini oluştururken kendileri için önemli saydıkları bir günü başlangıç olarak kullanmışlardır.
Örneğin; Romalılar Roma’nın kuruluşunu, Müslümanlar Hz. Muhammed’in (sav) Mekke’den Medine’ye hicretini, Hıristiyanlar Hz. İsa’nın doğumunu başlangıç kabul etmişlerdir.

 *** Tarihte ilk güneş takvimini Mısırlılar, ilk ay takvimini Sümerler oluşturmuşlardır. ***

Takvim Çeşitleri
Miladi takvim bir güneş takvimi, hicri takvim bir ay takvimidir. Yani Miladi takvim Dünya’nın Güneş etrafındaki hareketleri, Hicrî takvim, Ay’ın Dünya etrafındaki hareketleri esas alınarak hazırlanır.
Müslümanlar arasında Hicrî Takvim, Hazret-i Ömer döneminde kullanılmaya başlanmıştır. Tarih başlangıcının, Hazret-i Peygamber'in Mekke'den Medine'ye hicret ettiği ve Medine devletinin kurulduğu senenin Muharrem ayının birinci günü olması, Sahâbenin söz birliği ile kabul edilmiştir.İslâm dininde oruç, namaz, zekât, hac gibi ibâdetler ve yasal bütün işlemler bu takvim esasına göre belirlenir. Tarih boyunca bütün İslâm devletleri bu takvimi kullanmışlardır.



*** Şubat ayı 28 gündür; dört yılda bir 29 çeker. ***

8 yorum:

tuba dedi ki...

Hicri yilbasi munasebetiyle buhafta bu konuyu isledim ogrencilere..detaya girmememe ragmen hicbirsey anlamadilar gibime geldi.pisman oldum desem yalan olmaz..yas grubu 7-10 ..ne dersiniz?

misafir dedi ki...

Aynı konuyu ben de işlemiştim ama çocuklar sıkılmamıştı ve yaş grubu da yakındı. Sorun nerede bilemiyorum, dersinizde olsaydım yorum yapabilirdim belki :)

Tuba dedi ki...

Ben skci anlattim demekki:(

misafir dedi ki...

estagfirullah. bazen on hazirliginizin ve beklentinizin karşılığını alamayabiliyorsunuz. sorun sadece sizinle ilgili olmayabilir. ama sebebi üzerinde düşünmek lazim tabi :)

elif kurtulmuş dedi ki...

Bende gecen hafta bu konuyu isledim benim dersimde cocuklar icin cok verimli olmadı:( blogunuzu severek takip ediyorum ve cok faydalaniyorum calismalarinizda basarilar

misafir dedi ki...

Elif Kurtulmuş;
Öyle düşünmeyin, mutlaka çocuklar bir şeyler öğrenmiştir. fazla mükemmeliyetçi olmamak lazım :) Siz tatmin olmadıysanız ertesi hafta veya başka bir gün konuyu oraya getirip ufak bir tekrar ile sorunu halledebilirsiniz.

elif kurtulmuş dedi ki...

Bir sonraki hafta dersin tekrarını yaptıp ve güzel bir ders oldu calışmalarınızın devamını dilerim iyimser ve yureklendirici yorumunuz için teşekkürler

elif kurtulmuş dedi ki...

Bir sonraki hafta dersin tekrarını yaptıp ve güzel bir ders oldu calışmalarınızın devamını dilerim iyimser ve yureklendirici yorumunuz için teşekkürler